Giżycko to miasto w województwie warmińsko-mazurskim, stolica powiatu giżyckiego. Jest to jeden z najważniejszych portów na szlaku Wielkich Jezior Mazurskich i jednocześnie stolica polskiego żeglarstwa. Tłumnie jest odwiedzane przez turystów złaknionych kontaktu z przyrodą i aktywnego wypoczynku.

Giżycko – nazwa miasta

Nazwa miasta pierwotnie brzmiała Łocze, po niemiecku Lötzen. Po drugiej wojnie światowej, niesłusznie, miasto krótko nosiło nazwę Lec. W sierpniu 1945 roku zmieniono ją na Łuczany. Z kolei w marcu 1946 roku ustalono obecną nazwę Giżycko na cześć Gustawa Gizewiusza (Giżyckiego) – pastora ewangelickiego, folklorysty, literata, piewcy języka polskiego na terenie Mazur, zmarłego w 1848 roku.

Położenie

Giżycko jest zlokalizowane w centralnej części Pojezierza Mazurskiego, w samym centrum Krainy Wielkich Jezior Mazurskich. Położone jest nad jeziorami Niegocin, Kisajno, Tajty oraz Wojsak. Część miasta leży na Wyspie Giżyckiej, czyli wąskim przesmyku z każdej strony otoczonym przez wody jeziora i kanałów. Na terenie miasta w całości położone jest jezioro Popówka Wielka i Popówka Mała.

Okolice Giżycka mają największy udział jezior w całym terenie Polski, prawie 12%. W najbliższym sąsiedztwie miasta położonych jest 13 innych jezior. Tereny leśne zajmują 7% powierzchni miasta. Na obszarze miasta przebiega dział wodny pierwszego rzędu zlewni rzeki Wisły (dopływu Pisy) i Pregoły (dopływu Węgorapy). Przebiega on na północ od Giżycka. Wody kompleksu jezior połączone są kanałami, a następnie odprowadzane przez Pisę i Narew do Wisły. Na terenie Giżycka nie ma większych rzek, jednak znajdują się liczne tereny podmokłe.
Przez miasto przebiega linia kolejowa z Białegostoku do Głomna. Krzyżują się tutaj również drogi prowadzące do Olsztyna, Węgorzewa, Kętrzyna, Bartoszyc, Pisza, Mikołajek, Łomży i Suwałk. Przez Giżycko prowadzi także trasa szlaku żeglugowego, dzięki któremu dostać się można do wielu mazurskich, i nie tylko, jezior. Na obrzeżach miasta położone jest lądowisko dla samolotów turystycznych.

Giżycko

Ludność

Miasto liczy sobie około 37 tysięcy mieszkańców, z czego większość stanowią kobiety.
Miasta partnerskie to: Dubno na Ukrainie, Troki na Litwie, polski Grodzisk Mazowiecki, Quertfurt i Neumünster w Niemczech, Varėna na Litwie oraz Ghazni w Afganistanie.

Historia

Oficjalne powstanie grodu nad Niegocinem przypada na drugą połowę XVI wieku. Jednak ślady obecności na tych terenach człowieka są datowane zdecydowanie wcześniej, nawet 15 tysięcy lat wstecz, o czym świadczy między innymi znaleziony tutaj róg renifera. W 1340 roku na przesmyku pomiędzy jeziorami zakon krzyżacki wzniósł warownię obronną. W XVII stuleciu Giżycko otrzymało prawa miejskie. W 1657 roku Tatarzy dokonali wielkiego pożaru miasta, który strawił je niemal doszczętnie. W 1710 roku zmarli prawie wszyscy jego mieszkańcy na skutek panującej epidemii dżumy.
W XIX wieku miasto przeżyło rozkwit pod zwierzchnictwem pruskim. W czasie pierwszej wojny światowej w roku 1914 i 1915 w Giżycku znajdowała się główna kwatera marszałka Paula von Hindenburga. W czasie dwudziestolecia międzywojennego miasto stało się modnym kurortem, organizowano tu regaty żeglarskie oraz wioślarskie, przyjeżdżało tutaj na wypoczynek wiele znanych osobistości tamtych czasów. Pod koniec grudnia 1944 roku odbyły się walki o miasto pomiędzy zaskoczonymi siłami niemieckimi a radzieckimi. Ostatecznie 20 maja 1945 roku sowiecka komendantura przekazała zwierzchność nad Giżyckiem w ręce polskich władz.

Zabytki

Zabytki Giżycka związane są z jego historią. Najbardziej rozpoznawalnym jest niewątpliwie Twierdza Boyen, o charakterystycznym kształcie gwiazdy, zbudowana w latach 1844-1856 na rozkaz króla Fryderyka Wilhelma IV. Większa jej część jest udostępniona turystom.

Inne atrakcje to:

  • Wieża ciśnień z przełomu XIX i XX wieku, stanowiąca obecnie punkt widokowy;
  • Kościół ewangelicki z 1827 roku;
  • Most obrotowy na Kanale Łuczańskim, jedyny tego typu czynny obiekt w Europie pochodzący z XIX wieku;
  • Zamek krzyżacki, w jakim znajduje się obecnie luksusowy hotel;
  • XIX-wieczne kamienice miejskie przy ulicy Pionierskiej, Dąbrowskiego, Warszawskiej;
  • Szpital funkcjonujący od roku 1910;
  • Sanktuarium św. Brunona.

Turystyka

Główne atrakcje w mieście skupiają się wokół jego położenia na granicy wielu jezior. Liczne możliwości spędzania wolnego czasu to na przykład rejsy statkiem, skorzystanie z położonego niedaleko wyciągu narciarskiego, odwiedzenie rezerwatu żubrów i parku linowego oraz udział w Giżyckich Koncertach Organowych odbywających się kościele ewangelickim latem.
W mieście działa kilka klubów sportowych, związanych przede wszystkim ze sportami wodnymi. W Giżycku jest 11 portów żeglarskich.

W mieście odbywają się uliczne imprezy. Najbardziej rozpoznawalną jest Festiwal Piosenki Żeglarskiej i Morskiej „Szanty w Giżycku” oraz w wakacje Operacja Boyen: Rekonstrukcja Historycznych Wydarzeń. Natomiast pod koniec maja w mieście obchodzone są Dni Giżycka.

W mieście bogata jest oferta noclegowa, a także gastronomiczna.